Użyteczność: przegląd
Użyteczność koncentruje się na tworzeniu produktów intuicyjnych i łatwych do zrozumienia dla wszystkich.
Najważniejsze wnioski
- Wyróżniaj kluczowe działania, aby budować skuteczną hierarchię wizualną
- Wykorzystuj ekspresyjne taktyki projektowe, aby poprawić użyteczność
- Nie przytłaczaj użytkownika nadmiarem informacji wizualnych
- Testuj i udoskonalaj projekt iteracyjnie, aby weryfikować rozwiązania projektowe
Użyteczność pomaga tworzyć produkty cyfrowe, które są łatwe w użyciu i angażujące użytkowników. Wykorzystując ekspresyjne taktyki projektowe M3 — takie jak grupowanie w kontenery, rozmiar, kształt, kolor i typografia — projektanci mogą prowadzić użytkowników przez kolejne etapy korzystania z produktu oraz wyróżniać kluczowe działania, tworząc intuicyjne i użyteczne produkty.

Czym jest użyteczność?
Nielsen Norman Group definiuje użyteczność na podstawie pięciu aspektów opisujących, jak skutecznie użytkownicy wchodzą w interakcję z produktem:
| Aspekt | Definicja |
|---|---|
| Sprawność | Użytkownicy mogą efektywnie realizować zadania i osiągać cele |
| Błędy | Odpowiedni projekt zmniejsza prawdopodobieństwo pomyłek, a użytkownicy mogą łatwo poprawić wszelkie błędy, które wystąpią |
| Łatwość uczenia się obsługi | Nowi użytkownicy z łatwością uczą się korzystać z produktu i realizować zadania, nawet jeśli używają go po raz pierwszy |
| Łatwość zapamiętywania | Po powrocie do produktu użytkownicy pamiętają, jak z niego korzystać |
| Zadowolenie | Użytkownicy są zadowoleni z zaprojektowanego doświadczenia |
Czym różni się użyteczność od dostępności?
Dostępność koncentruje się na tworzeniu produktów dostępnych dla osób z niepełnosprawnościami. Dostępne doświadczenia są postrzegalne, możliwe do obsłużenia, zrozumiałe i solidne oraz wspierają osoby korzystające z technologii asystujących. Więcej o dostępności
Użyteczność koncentruje się na tworzeniu produktów intuicyjnych i łatwych do zrozumienia dla wszystkich.
Taktyki projektowania pod kątem użyteczności
Taktyk projektowania pod kątem użyteczności jest wiele; nie wszystkie trzeba stosować jednocześnie. Skuteczne połączenie taktyk projektowych może:
- Sprawić, że produkt będzie zrozumiały, łatwy w opanowaniu i zapamiętaniu
- Pomóc użytkownikom szybko zrozumieć, jaki powinien być następny krok
- Zminimalizować elementy rozpraszające uwagę, aby użytkownicy mogli skupić się na zadaniu
Zacznij od utworzenia wyraźnej hierarchii wizualnej, aby wyróżnić ważne informacje za pomocą koloru, rozmiaru, odstępów, umiejscowienia, kontenerów i innych taktyk. Następnie zastosuj ekspresyjny akcent, aby podkreślić sukces lub postęp, wykorzystując ilustracje, skalę, kształty i przekształcanie kształtów.
Kolor i kontrast kolorów
Używaj przyciągających wzrok kolorów podstawowych i drugorzędnych, aby budować hierarchię i wyróżniać kluczowe działania. Zamiast podobnych kolorów spróbuj użyć kontrastujących, takich jak fioletowy i zielony. Kolory powinny zawsze być zgodne z podstawowymi wytycznymi dotyczącymi dostępności.
Wskazówka: dynamiczne role kolorów w Material Design automatycznie tworzą palety kolorów zapewniające odpowiednie wyróżnienie i kontrast spełniający wymogi dostępności.

Kontenery i grupowanie treści
Grupuj powiązane elementy w subtelnych kontenerach, aby ułatwić ich zrozumienie. Dziel treść na mniejsze, łatwe do przyswojenia sekcje, stosując kontenery, odstępy i nagłówki.

Ruch
Ruch podkreśla kluczowe momenty lub wyjątkowe doświadczenia. Używaj go jednak oszczędnie, ponieważ może rozpraszać uwagę.
Kształt i przekształcanie kształtów
Biblioteka kształtów Material Design zawiera 35 kształtów, które można zastosować w projektach. Kształty często służą do maskowania obrazów lub wypełniania pustej przestrzeni.
Kształt:
- Wzmacnia wyróżnienie i wzbudza pozytywne emocje
- Ukierunkowuje uwagę
- Pozwala rozróżnić kontenery, przyciski i animacje
- Sygnalizuje interakcję
- Nadaje ton emocjonalny
Każdy kształt z zestawu można zmienić w inny. Przekształcanie kształtów stosuje się również podczas interakcji z komponentami, takimi jak przyciski. Przekształcanie kształtów:
- Sygnalizuje stany interakcji, takie jak zaznaczenie, dotknięcie, przesunięcie, przewijanie, zwolnienie, długie naciśnięcie
- Wyróżnia działania w toku

Rozmiar
Rozmiar i skala elementów pokazują ich poziom ważności. Najważniejsze działanie lub główne wezwanie do działania (CTA) powinno być największym elementem.
Stosowanie większych rozmiarów dla kluczowych działań znacząco poprawia użyteczność i efektywność produktów. Użytkownicy są zadowoleni, popełniają mniej błędów i uznają produkty za łatwiejsze w opanowaniu.

Typografia
Typografia pozwala budować różne poziomy hierarchii informacji. Ważniejsze informacje można wyróżnić jednym stylem pisma, a mniej ważne lub uzupełniające — innym.
- Największy i najbardziej czytelny tekst na ekranie może sygnalizować działanie główne
- Mniejszy tekst sygnalizuje działanie drugorzędne lub trzeciorzędne
- Grupuj podobne treści, używając tego samego stylu pisma

Projektowanie w oparciu o cele główne
Cele główne to kluczowe zadania, które umożliwiają skuteczne korzystanie z produktu — takie jak rozpoczęcie procesu lub podjęcie decyzji — dlatego wymagają najmocniejszego wyróżnienia. Cele drugorzędne i trzeciorzędne wzbogacają doświadczenie produktu, ale nie są wymagane, np. przeglądanie statusów lub ustawień. Określ cele główne, drugorzędne i trzeciorzędne, biorąc pod uwagę potrzeby produktu i zadowolenie użytkowników.
Aby prowadzić użytkowników do celu głównego i jednocześnie zapewnić, że pozostałe cele pozostaną odkrywalne, spróbuj:
- Twórz wyraźną hierarchię wizualną za pomocą rozmiaru, koloru i innych taktyk projektowych
- Ogranicz każdą stronę do jednego głównego zadania, wykorzystując pustą przestrzeń do skupienia uwagi
- Dbaj o to, by kluczowe działania były rozpoznawalne i łatwo dostępne, np. stosuj duże przyciski do najczęściej wykonywanych czynności
- Projektuj harmonijne doświadczenie, które jest atrakcyjne estetycznie i łatwe do zrozumienia
- Nie stosuj jednocześnie zbyt wielu ekspresyjnych taktyk, ponieważ mogą rozpraszać uwagę
Iteruj
Testuj, pracuj iteracyjnie i zbieraj opinie już na wczesnym etapie, regularnie, od różnych użytkowników i w różnych kontekstach, aby weryfikować decyzje projektowe i ograniczać liczbę błędów. Testowanie z użytkownikami dostarcza cennych informacji o tym, jak postrzegają oni użyteczność produktu i jak wchodzą z nim w interakcję.